Antik Çağ ve Arkeoloji

La Antikuedad i la Arkeolojiya · 33 makale

Yeruşalayim'in AdıŞalom · 31 Temmuz 2019İsrail Eski Eserler Kurumu'na göre, 2100 yıllık bir yazıt, Yeruşalayim kelimesini tam haliyle (bugün telaffuz edildiği gibi) içeren muhtemelen ilk yazıttır. Kongre merkezi Binyaney Ha'uma yakınındaki…
Aşkelon Pazarı — Ucuza Al, Pahalıya SatŞalom · 28 Ağustos 2019Aşkelon adı şekel'den gelir. Şekel, İsrail'in para biriminin adıdır. Şekel kelimesi, 'tartmak' anlamına gelen lişkol ile aynı köktendir.
Babil TufanıŞalom · 30 Ekim 2019Babil'de yazılmış Tufan hikâyeleri, pek çok farkı olsa da, 'Bereşit'te (Tekvin) yazılı olana çok benzer. TUFAN hakkında üç ayrı yazı vardır: Sümerlerin efsanesi, Gılgamış destanı, Atrahasis…
Antik Çağda Çocukların Eğitimi (1)Şalom · 6 Kasım 2019Bize öyle gelir ki antik çağda yalnızca yazıcılar (soferim) okuma yazma bilirdi. Çocukları okullarda eğitmek ve hayata hazırlamak büyük şehirlerde yaşayanlar için bir görevdi. Kırsalda çocuklar…
Antik Çağda Çocukların Eğitimi (2)Şalom · 13 Kasım 2019Öğretim kadrosu üç kategoriden oluşuyordu: (1) Kelimelerde ve gramerde doğru konuşmayı öğreten 'grammatistai'; (2) müzik öğreten 'kitharistai'; (3) ve beden eğitimi öğreten 'paidotribai'.
Antik Çağın Önemli Ürünleri (1)Şalom · 20 Kasım 2019Bir şey imal etmek, dünyaya bir ürün sunmak ekonominin asıl konusudur. Ekonomi, insanlık tarihinde her zaman istilaların, savaşların, soygunların ve hatta keşiflerin nedenlerinden biri olmuştur. Nadir…
Antik Çağın Önemli Ürünleri (2)Şalom · 27 Kasım 2019Ekonominin üçüncü ürünü ipekti. Tarih bize ipeğin Çin'de 4000 yılı aşkın süre önce ortaya çıktığını ve Çinlilerin bu tekeli binlerce yıl ellerinde tuttuğunu söyler. Bir yabancı…
Antik Çağın Önemli Ürünleri (3)Şalom · 18 Aralık 2019Ekonominin bir başka önemli ürünü, Fenike'de (Lübnan) bolca bulunan ve 5000 yılı aşkın süredir bilinen sedir ağacıydı. Bu ağacın Orta Doğu'nun pek çok eski kültüründe manevi…
Antik Çağda Yeni YılŞalom · 22 Ocak 2020Yahudiler Babil'e sürüldüklerinde orada Akitu adlı bir bayramla karşılaştılar. Bu bayram yeni yılda kutlanırdı. Nissannu ayının ilk günü başlar ve 12 gün sürerdi. Bu ilk gün,…
Atalarımız Ne YediŞalom · 12 Şubat 2020Yemek, bir hayatta kalma aracı olmaktan öte, renk, lezzet ve kültür zenginliğiyle halkları bir araya getirir, bir aile ve kardeşlik duygusu oluşturur. Yemeğin milliyetçiliğin sütunlarından biri…
Mavi Gözlü GöçmenlerŞalom · 28 Nisan 2020Binlerce yıl önce bugünkü Türkiye'den ve bugünkü İran'dan göçmenler İsrail'in kuzeyine, Galile'ye geldi ve bu göçmenlerin gelişi bu bölgelerin kültürünü değiştirdi. Yeni araştırmalar bu insanların yeni…
Sinagogların Arkeolojik Kalıntıları ÜzerineEl Amaneser · no. 184 · 3 Haziran 2020Yaklaşık 2000 yıl önce sahip olduğumuz sinagogların nasıl inşa edildiğini bilmenin ilginç olacağını düşünüyorum. Arkeoloji bize Türkiye'de inşa edilmiş sinagogların varlığına dair işaretler veriyor; çünkü Yahudilerin…
Yahudilerin BirasıŞalom · 24 Haziran 2020Bira yapmak 3 bin yılı aşkın süredir biliniyor. Mısır piramitlerinde biranın nasıl yapıldığını gösteren figürler görüyoruz. Çağımızdan önce 18. yüzyıla ait Hammurabi kanunlarında biradan söz edilir.…
Masada'nın 'Vantuzu'Şalom · 28 Temmuz 20202016'da Rio de Janeiro'da yapılan Olimpiyatlarda seyirciler, altın madalya kazanan ünlü yüzücü Michael Phelps'in sırtında yuvarlak izler olduğunu fark ettiler. Bu izler yüzmeden önce ona çekilen…
Tarihte İsrail AdıŞalom · 19 Ağustos 2020İsrail adını Tora'da okuyoruz, ama başka halkların, başka yazarların bu adı yazılarında anıp anmadığını da araştırmalıyız. Hesiodos ya da Homeros gibi tanıdığımız büyük yazarlar, insan psikolojisine…
İskenderiye KütüphanesiEl Amaneser · no. 188 · 14 Ekim 2020Büyük İskender çağımızdan önce 323 yılında ölünce, Ptolemaios hanedanı Mısır'ı kontrol etmeye başladı. Kral I. Ptolemaios başkenti İskenderiye'de kurdu ve içinde binlerce kitap bulunan ünlü kütüphaneyi…
Hayat AğacıŞalom · 4 Kasım 2020Mitolojilerde pek çok şey kutsal sayıldı. Pek çok halk için ağaç, atalarımıza uzanan kökleri ve kuşakları simgeleyen dallarıyla 'hayat'ı simgeler. Bu 'Hayat Ağacı' resim ve heykel…
Negev Kayalarındaki FigürlerŞalom · 1 Aralık 2021Sümer ve Mısır uygarlıkları gök gözlemleriyle besleniyordu. Dünyadakilerin geleceğini bilmek için gökteki olaylara dayanırlardı. Güneş, ay ve yıldızlar astronomi çalışmalarının merkeziydi ve farklı uygarlıklarda tanrıları da…
Yeni Yılın KökleriŞalom · 19 Ocak 2022Antik çağda yeni yıl coğrafyaya ve astronomiye göre kutlanırdı. Mısır'da yeni yıl, Nil nehrinin taştığı gündü. Orta Doğu'da sonbahar ekinoksunun günlerinde, yani Eylül sonunda, ya da…
HammurabiŞalom · 9 Şubat 20225 Aralık'ta, Türkiye'de kadınlara seçme ve seçilme hakkının kabul edildiği gün anıldı. Pek çok ülkede kadınların Türkiye'den çok sonra elde ettiği bir hak. Ülkemizde bu yasa…
Antik Çağda GiyimŞalom · 19 Ekim 2022Antik çağdan söz ettiğimizde, Mısırlılar, Sümerler, Asurlular, Romalılar ya da Çinliler gibi halkların her birinin iç çamaşırı giyme ve giyinme konusunda farklı âdetleri vardı. Elimizdeki fresklere…
Antik Çağda YemekEl Amaneser · no. 213 · 9 Kasım 2022İnsan yaşamak için her zaman yemek yeme ihtiyacı duydu. Her uygarlığın yeme biçimi, pişirme tarzı, sebze karışımı, kesilen hayvanın eti ve daha pek çok konuda kendi…
Antik Çağda ÇöpŞalom · 7 Aralık 2022Antik çağda insan çok az çöp bıraktı. Bugün bıraktığımız genellikle ambalaj, yalnızca bir kez kullanılabilen şeyler ve pişirmeden önce meyvelerden ve çiğ sebzelerden soyduklarımızdır. Roma İmparatorluğu'nun…
Antik Çağda GüzellikŞalom · 28 Aralık 2022Hayatta her şeyin değiştiği söylenir. Değişmeyen tek şey değişimdir. Güzellik için de öyle. Her çağda değişir, ama kavram asla değişmez. Taş Devri'nde güzelliğin önemli olup olmadığını…
Dünün Bazı TuhaflıklarıEl Amaneser · no. 224 · 11 Ekim 2023Bugünün kadını şanslı, çünkü hamile olup olmadığını anında öğrenebiliyor. Ya eskiden? Emin olmak için ne yapıyorlardı? 3500 yıl önce Mısır'daki kadınlar da bugünküler gibi doğacak bebeğin…
İskenderiye KütüphanesiŞalom · 23 Kasım 2023Bunca kaybolmuş bilgi arasında, birbirini izleyen birkaç yüzyıl süren aşamalı bir olay olan İskenderiye Kütüphanesi'nin yıkımı, popüler kültürün bize anlattığı kadar felaket değildi. Görünüşe göre bu…
Antik Çağda Bir Kadın DoktorEl Amaneser · no. 228 · 14 Şubat 2024MÖ 4. yüzyılda bir gün, Atinalı Agnodike adlı bir kadın, öfke dolu erkeklerden oluşan Areopagos'un önüne getirildi ve büyük bir sakinlikle soyunmaya başladı. Areopagos, Atina şehrini…
Kumran ÜzerineŞalom · 28 Haziran 2024Hirbet Kumran (İbranicede sadece Kumran; Arapçada hirbet harabe demektir — Türkçede aynı kökten gelen 'harabe' kelimesi vardır), hiç kuşkusuz Orta Doğu'nun en çok tartışılan yerlerinden biridir;…
Antik Çağda SağlıkŞalom · 10 Temmuz 2024'Hamamlar, şarap ve seks bedene zarar verebilir; ama hayatı yaşamaya değer kılan bu şeylerdir.' Efes'te MS 2. yüzyıla ait bir mezarda bulunan bir mezar yazıtı. Bu…
Yeruşalayim ÜzerineEl Amaneser · no. 233 · 10 Temmuz 2024Yeruşalayim'de yapılan araştırmalar bize bu şehrin başlangıçta çok küçük olduğunu gösterdi; MÖ 1700 ile 1000 yılları arasında belki 500 ya da 700 kişinin yaşadığına inanılıyor, diyor…
Abdiel ve Yosef aTsadikŞalom · 23 Ekim 20241980'de Mısırbilimci (Mısır bilimi uzmanı) Alain Zivie, Kahire'ye çok yakın, firavunların ve ailelerinin mezarlığının bulunduğu Sakkara'da kayaya oyulmuş bir mezarı kazmaya başladı. Kısa sürede bu mezarda…
OlimpiyatlarEl Amaneser · no. 239 · 8 Ocak 2025Olimpiyatların MÖ 776 yılında başladığı söylenir. Bu tarihten önce yaşadığına inandığımız Homeros'un destanlarında spor oyunlarının düzenlendiğini görsek de, MÖ 776 tarihi herkes tarafından kabul edildi; çünkü…
ÇöpŞalom · 19 Kasım 2025Elusa, Negev'de, Beer-Şeva'dan 20 km uzakta antik bir şehirdir. Elusa, Mısır'a ya da Sina'ya giden kervanların çıkış noktasıydı. Bu şehir Tora'da 'Bered' adını taşır; şarap yapılan…